Pensioenaanspraak als zekerheid voor DGA-schuld
Het Hof ’s Hertogenbosch heeft op 12 november 2025 een belangrijke uitspraak gedaan over de fiscale risico’s van pensioen in eigen beheer en stamrecht BV’s. De zaak laat zien hoe snel de Belastingdienst kan concluderen dat een DGA zijn aanspraak feitelijk heeft prijsgegeven, met als gevolg: volledige belastingheffing ineens.
De kern: wanneer een DGA zijn pensioen- of stamrechtaanspraak materieel inzet als zekerheid voor een oplopende schuld aan de eigen BV, wordt de volledige waarde van de aanspraak belast als loon uit vroegere dienstbetrekking (art. 19b Wet LB).
In de betreffende zaak had de DGA eind 2015 een schuld van ruim € 2 miljoen aan zijn BV, tegenover een pensioenaanspraak met een waarde van ruim € 1 miljoen. De schuld was geleidelijk in de loop der jaren opgebouwd. Een leningsovereenkomst, zekerheden en een aflossingsschema ontbraken echter. Het hof leidde daaruit af dat de pensioenaanspraak materieel als zekerheid voor de schuld had gefungeerd.
Juridisch oordeel
De inspecteur had aanvankelijk een correctie in de sfeer van een uitdeling aangebracht, maar kon de navorderingsaanslag uiteindelijk in stand houden via interne compensatie. Doorslaggevend was dat de pensioenaanspraak als belast loon uit vroegere dienstbetrekking moest worden aangemerkt.
Het hof verwerpt uitdrukkelijk het standpunt dat slechts de aangroei van de aanspraak in het betreffende jaar belast zou kunnen worden. Artikel 19b Wet LB 1964 ziet op de aanspraak als zodanig en daarmee op de volledige waarde op het moment dat die feitelijk zekerheid wordt.
Belang voor DGA’s
Deze uitspraak bevestigt dat de Belastingdienst bij een onzakelijke of onvoldoende onderbouwde rekening-courantpositie van een DGA verder kan gaan dan een discussie over een belaste uitdeling uit aanmerkelijk bbelang (box 2). Ook zonder formele verpanding kan worden gesteld dat een pensioen- of stamrechtaanspraak feitelijk als zekerheid heeft gediend.
Voor DGA’s is dit vooral relevant als:
- een rekening-courantschuld langdurig oploopt.
- geen leningsovereenkomst of aflossingsschema aanwezig is.
- geen zekerheden zijn overeengekomen.
- aflossing feitelijk afhankelijk is van onzeker privévermogen of toekomstige waardesprongen.
Praktische consequentie
De fiscale realiteit kan zwaarder wegen dan de civielrechtelijke vorm. Een ogenschijnlijk vrijblijvende financieringsstructuur kan alsnog leiden tot een forse fiscale correctie als de feitelijke verhoudingen onvoldoende zakelijk zijn vastgelegd.
Daarom is het verstandig om bestaande DGA-financieringen, zeker bij oude pensioen- of stamrechtvoorzieningen, tijdig te laten toetsen. Daarmee kunnen onaangename verrassingen en discussies met de Belastingdienst worden beperkt.
Advies nodig over pensioen in eigen beheer of stamrecht‑BV?
Twijfelt u of uw situatie risico’s oplevert? Of wilt u een bestaande rekening-courantpositie fiscaal veilig herstructureren? Of bezit u sinds vele jaren een BV met daarin alleen nog een stamrecht waaruit u periodieke uitkeringen ontvangt en u bent de BV een beetje zat?
Neem gerust contact met ons op — wij helpen u graag verder.
Mail ons voor een vrijblijvend advies mailto:info@solianabelastingadvies.nlsubject=Vrijblijvend%20advies%20pensioen%20of%20stamrecht
Bron: Hof ‘s-Hertogenbosch 12-11-2025, ECLI:NL:GHSHE:2025:3249